In het gebied tussen ’t Zandt, Spjjk, Bierum en Appingedam/Delfzijl ligt een kansrijk vaarcircuit over oude maren en diepen in het historische wierdenlandschap van de Eemsdelta. Door een aantal knelpunten op te lossen ontstaat een aantrekkelijk netwerk voor kleinschalige recreatievaart, zoals kano’s, sloepen en sup’s.
De kleine gebiedsaanpak ’t Zandt-Spijk-Bierum is onderdeel van het initiatief Masterplan Varen. Samen met bewoners, ondernemers, overheden en andere gebiedspartners onderzoeken we welke kansen er zijn om vaarwegen beter bevaarbaar te maken, knelpunten op te lossen en nieuwe verbindingen te realiseren.
Foto’s: Stella Dekker
Het gebied rond ’t Zandt, Spijk en Bierum heeft een fijnmazig netwerk van maren, diepen en wierdendorpen. Veel vaarwegen zijn al geschikt voor kleine recreatievaart, maar belangrijke verbindingen ontbreken nog of worden beperkt door bijvoorbeeld bruggen, duikers of onvoldoende voorzieningen. Daarnaast ontbreekt een verbinding met het vaargebied van het Hogeland.
Door deze ontbrekende schakels aan te pakken ontstaat een samenhangend netwerk van vaarroutes in de Eemsdelta, Het Hogeland en het gebied ten zuiden van het Damsterdiep en rond het Schildmeer. Zo wordt het gebied aantrekkelijker voor inwoners en bezoekers en ontstaan er kansen voor recreatie, toerisme en lokale ondernemers, zonder dat de rust en het karakter van het landschap verloren gaan.
Op 17 september 2025 en 15 april 2026 organiseerden de Landschapswerkplaats en de gemeente Eemsdelta twee schetssessies met overheden, ondernemers en andere gebiedspartners. Tijdens deze bijeenkomsten zijn de kansen en knelpunten voor kleinschalige vaarrecreatie in kaart gebracht en zijn mogelijke vaarroutes verder uitgewerkt.
De verkenning laat zien dat er veel kansen liggen om het vaarnetwerk te versterken. Denk aan het verbeteren van vaarverbindingen, het oplossen van knelpunten bij bruggen en duikers, het realiseren van aanlegplaatsen en het beter verbinden van vaarrecreatie met wandel-, fiets- en erfgoedroutes. Ook zijn koppelkansen benoemd met andere gebiedsontwikkelingen, zoals het Fivelproject, het Damsterdiep en de ontwikkeling van verschillende dorpshavens.
De komende periode werken de Landschapswerkplaats en de gebiedspartners de kansen verder uit. Daarbij ligt de nadruk eerst op het op orde brengen van de basis. Dat betekent dat één of meerdere vaarroutes geschikt worden gemaakt voor de kleine recreatievaart, zodat bezoekers het gebied daadwerkelijk kunnen beleven.
Daarbij wordt gekeken welke maatregelen als eerste kunnen worden uitgevoerd. Ook worden de verbindingen gelegd met andere ontwikkelingen in het gebied, zodat stap voor stap een samenhangend en aantrekkelijk netwerk voor kano’s, sloepen en sup’s ontstaat.
Binnen de kleine gebiedsaanpak ’t Zandt-Spijk-Bierum werkt de Landschapswerkplaats samen met:
